– Vidar, vil du ha te? – ropte naboen Gunnhild fra kjøkkenet. Hun stakk stadig innom – kom med boller eller kjøttsuppe. Sa: «Du er jo heilt aleine. Du må få i deg mat.»
– Ikkje no, Gunnhild, – vifta han handa, utan å snu seg.
Eitt år var gått. Eit heilt år.
Og han hadde framleis ikkje tilgitt seg sjølv. Fanden ta den dagen.
Han hadde hatt det travelt då. Måtte inn til byen til notarius publicus. Skulle skrive under nokre papir for den avdøde kona. Nervane på bristepunktet, hovudet surra, og så var det Tinka, hunden hans.
Ein vanleg blandingshund med kloke auge og ein hale som alltid logra. Etter at Ingrid døydde, var det berre henne igjen. Den einaste levande skapninga i huset som møtte han etter jobb, som gledde seg over kvar gong han kom.
Og den dagen på morgonluftturen snurra ho rundt beina hans. Snuste på noko ved vegkanten, kasta seg attende. Bandet stramma seg, slakka.
– Tinka, stogg no! – bjeffa han. Rykte i bandet. Rykte hardt.
Ho pep.
Men han stoppa ikkje. Fortsette å gå, sint på heile verda. På seg sjølv.
Dei stoppa ved ein riksveg. Trailere tordna forbi, personbilar suste av stad. Han tok opp telefonen for å ringe, sjekke tida. Og akkurat då…
Eit rykk. Karabinkroken losna, og det tomme bandet låg i handa. Tinka skaut over vegen.
Han skreik. Løp etter henne, vifta med armene, stoppa bilar. Men ho forsvann i buskene langs vegen. Berre smelta bort.
Han leitte etter henne. Gjekk i tre dagar langs vegen, ropte, plystra. Så gav han opp. Bestemte seg for at ho var død. Blitt påkjørt eller frose i hel ein stad i skogen. Det var hans feil. Han hadde skrike, rykke. Det var straffa.
Men i går ringde det.
– Hei, er dette Vidar Berg? Hadde du ein hund?
Ei kvinnestemme. Ung. Litt spent.
– Ja, det hadde eg.
– Vi er frå dyreheimen «Håpet». Me har fått inn ein hund. Det var nummeret ditt på brikken. Kunne du kome ned?
Hjartet sank.
– Kva for ein hund?
– Ei raudleg blandingshund. Gammal allereie. Haltar på bakbeinet.
Han var stille. Klemde telefonen så knokane vart kvite.
– Kjem du? – gjentok jenta.
– Eg kjem.
Og no stod han ved vinduet og kunne ikkje få seg til å røre seg. Bilnøklane låg på bordet. Jakka hang i gangen. Berre éin times køyretur.
Men han var redd.
Redd for at det ikkje var henne.
Og redd for at det var det.
Dyreheimen møtte han med bjeffing. Dusinvis av stemmer – tynne, hule, desperate – smelta saman til ein einaste hyling. Vidar lukka bildøra og stoppa. Hendene skalv.
«Gamle tosk,» tenkte han. «Kvifor skjelv du som eit aspelauv?» Men beina var som grodde fast i asfalten.
– Vidar Berg? – frå grinda kom ei jente. Ung, i ei slitt jakke, håret under ei strikka lue. – Eg er Hilde. Me snakka i går.
Han nikta. Halsen snørte seg saman – orda kom ikkje.
– Bli med. Ho er i det inste buret.
Dei gjekk forbi bur. Hundane kasta seg mot gitteret, pep, klorte på stengene med labbane. Vidar såg ned. Snøen knirka under sålene.
– Veit du, – byrja Hilde, – ho kom til oss i forgårs. Slektningar av ei gammal dame. Dama døydde, og dei kunne ikkje behalde hunden.
– Ei gammal dame?
– Ja, Ragnhild. Ho budde ved vegen, i eit lite hus. Det blir sagt ho fann hunden for omtrent eitt år sidan. Behandla henne. Labben var brukke, sikkert påkjørt. Dama fekk henne frisk, sleppte henne ikkje ut av tunet – var redd ho skulle renne ut på vegen igjen.
Vidar stoppa.
– Var det eit nummer på halsbandet?
– Ja. Men sifra var nesten utviska. Dama prøvde å ringe, men det gjekk ikkje – ho slo feil nummer, eller… Kort sagt, det skulle ikkje skje. Så bestemte ho at eigaren hadde forlate henne. Sidan han ikkje leitte.
Vidar knytte hendene i lommene. Ho hadde vore i live. Heile tida i live. Og han hadde ikkje prøvd å leite vidare etter dei tre dagane.
– Her, – Hilde stoppa ved det inste buret. – Ho er her.
Vidar såg opp. Og han såg Tinka si.
Ho sat i hjørnet på eit gammalt teppe. Den raude pelsen var matt, snuta grå. Eitt bakbein var bøygd under seg – haltande framleis.
Hunden løfta hovudet. Såg på han. Og vart stiv.
Vidar tok eit steg fram. Eitt til. Fingrane grep dei kalde stengene.
– Tinka? – hveste han. Stemma skalv svikefullt.
Hunden rykte til. Øyra reiste seg.
– Det er meg. Jenta mi, det er meg.
Ho reiste seg. Humpa nokre steg mot gitteret. Stoppa éin meter frå han.
Berre sto og såg.
Vidar fall på kne rett i snøen. Strakte handa gjennom stengene.
– Tilgje meg, – pusta han. – Tilgje meg, din raude tosk. Eg skreik den gongen. Eg rykte i bandet. Så slutta eg å leite. Eg trudde du var død. Eg var redd, skjønner du?
Tårene rann av seg sjølv.
Hunden tok eit steg fram. Eitt til. Forsiktig, som for å sjekke om han ville forsvinne.
Vidar stivna. Slutta til og med å puste.
Og då kom Tinka heilt nær. Stakk den kalde snuten inn i handflata hans. Sleikte fingrane.
– Opne? – spurde Hilde stilt, ho sto ved sida og tørka i smug ei tåre.
Vidar nikta.
Låsen klikka. Døra til buret svinga opp.
Og Tinka, haltande, klønete, kasta seg rett mot han. Trykte seg mot beinet og logra gledesstrålande.
Vidar omfamna henne. Grov ansiktet ned i den raude pelsen.
– Me køyrer heim, – kviskra han. – Høyrer du? Heim. Og eg slepp deg aldri meir. Aldri.
Tinka pep stilt. Og logra endå kraftigare.
– Ho et dårleg, – sa Hilde stilt, og sette seg på huk ved sida. – Dei første dagane nekta ho heilt. Me tenkte, du veit. Det hender – når ein hund kjem til eit dyreheimen, sløkner ho berre. Særleg gamle hundar. Dei knyter seg sterkare til folk enn me trur.
– Eg veit, – pressa Vidar fram med hes stemme. – Eg har alltid visst det.
Han strauk Tinka over hovudet. Ho opna augo – uklare, slitne – og såg på han. Og i blikket låg alt.
– Hilde, – såg Vidar opp, – vil ho klare seg? Altså, leve litt til?
Jenta sukka.
– Veterinæren seier hjartet er svakt. Labben grodde feil, difor haltar ho. Nesten ingen tenner igjen. Men du veit, Vidar, eg har jobba her i tre år. Og eg har sett mykje. Hundar er ikkje som menneske. Dei døyr ikkje av sjukdom. Dei døyr av lengsel. Men om det er nokon å leve for…
Ho fullførte ikkje. Men det trongst ikkje. Vidar forstod.
Han reiste seg forsiktig.
– Me køyrer heim, jenta mi, – kviskra han. – Gunnhild har laga kjøtkaker. Du likar kjøtkaker, ikkje sant? Og du får sove i sofaen. Min sofa. Den eg alltid forbaud deg, hugsar du? Ikkje meir. Sov kor du vil. Berre ikkje gå frå meg, greit?
Tinka sleikte han på kinnet. Og Vidar kjende – for første gong på eitt år – at noko inne i han tinte.
– Takk, – snudde han seg mot Hilde.
– Ta vare på henne, – nikta ho. – Og ta vare på deg sjølv.
Vidar sette Tinka på framsetet, svøpte henne i ei gammal jakke. Sette seg sjølv bak rattet. Starta bilen og køyrde heim.
Gunnhild gispa då ho såg dei på dørstokken.
– Vidar! Men det er jo, det er Tinka?!
– Det stemmer, – Vidar bar hunden forsiktig inn i gangen, sette henne ned på golvet. – Ho er funnen.
– Herregud, – naboen slo hendene saman, sette seg på huk. – Jenta mi! Så tynn du har vorte. Vidar, ta henne med på kjøkenet, eg skal gje henne mat straks!
Tinka gjekk sakte rundt i leilegheita, haltande. Snuste i kvart hjørne, på kvar kjende gjenstand. Så kom ho attende til Vidar og la seg ved føtene hans.
– Sånn skal det vera, – nikta han. – Du blir hos meg.
Gunnhild mata Tinka – litt etter litt, forsiktig for ikkje å skade. Hunden åt grådig, svelgde i seg, som om ho var redd for å bli fråteken maten.
– Roleg, roleg, – roa Vidar og strauk henne over ryggen. – Det blir ikkje borte. Et i fred.
Om kvelden klatra Tinka opp i sofaen. Vidar jaga henne ikkje – som han hadde lova. Berre dekte henne med eit varmt pledd, sette seg ved sida. Han skrudde på TV-en, men såg ikkje. Berre strauk den raude pelsen og var stille.
Og Tinka la hovudet på fanget hans og lukka augo. Og halen hennar rørte seg litt – berre så vidt, men ho rørte seg.
Vidar såg ut vinduet. Utanfor fall snø – akkurat som for eitt år sidan. Akkurat som den forbanna dagen på vegen. Men no var alt annleis.
For første gong på eitt år var han ikkje redd for morgondagen. For han visste: i morgon ville Tinka vakne ved sida av han. Og i overmorgon. Og så mange dagar som var gitt dei.
